1. Giới thiệu chung
Khăn Piêu là loại khăn truyền thống không thể thiếu trong trang phục của phụ nữ dân tộc Thái đen (Thái Đen) ở vùng Tây Bắc, đặc biệt là tại tỉnh Sơn La. Không đơn thuần là một món phụ kiện, khăn Piêu là biểu tượng văn hóa mang theo biết bao tâm tư, tình cảm và sự khéo léo của người phụ nữ Thái.

2. Đặc điểm nổi bật

- Hình dáng: Khăn dài hình chữ nhật, thường có chiều dài khoảng 1,5–2m, rộng khoảng 20–30cm.

- Chất liệu: Vải bông hoặc lanh, màu đen hoặc chàm, có độ bền cao.

- Trang trí: Hai đầu khăn được thêu tay tỉ mỉ bằng chỉ màu sặc sỡ với họa tiết hoa văn hình học, chim muông, cây cỏ...

- Cách đội: Đội vòng quanh đầu, thắt gọn sau gáy hoặc thả buông theo kiểu truyền thống.

3. Ý nghĩa văn hóa

- Là vật phẩm biểu tượng cho vẻ đẹp, đức hạnh, sự đảm đang và lòng thủy chung của người phụ nữ Thái.

- Thêu khăn Piêu là nghề truyền thống, thường được mẹ truyền lại cho con gái từ thuở nhỏ.

- Trong lễ hội, khăn Piêu còn là tín vật tình yêu, các cô gái trao tặng cho chàng trai mình cảm mến.

- Xuất hiện trong điệu múa xòe, hội xuân, các nghi lễ tâm linh như cưới hỏi, cúng tổ tiên...

4. Bảo tồn và phát triển

- Được coi là di sản văn hóa phi vật thể, khăn Piêu ngày nay không chỉ giữ vai trò văn hóa mà còn được phát triển thành sản phẩm du lịch, quà lưu niệm, thậm chí được đưa vào thời trang đương đại.

- Nhiều nghệ nhân và hợp tác xã tại Sơn La đang gìn giữ nghề thêu khăn, kết hợp yếu tố truyền thống và sáng tạo để lan tỏa giá trị văn hóa Thái đến du khách và thế hệ trẻ.